Της ΜΑΡΙΑΣ ΣΤΑΥΡΑ
Το Πάσχα στην ελληνική παράδοση δεν είναι μόνο μια μεγάλη θρησκευτική γιορτή… είναι βίωμα, μνήμη και τρόπος ζωής. Είναι οι μέρες που το σπίτι, η οικογένεια και η ψυχή μπαίνουν σε μια ιδιαίτερη προετοιμασία, γεμάτη συμβολισμούς και αγάπη.
Η λεγόμενη «βουβή εβδομάδα», πριν τη Μεγάλη Εβδομάδα, ήταν αφιερωμένη κυρίως στις δουλειές του σπιτιού. Οι νοικοκυρές καθάριζαν, τακτοποιούσαν και προετοίμαζαν τα πάντα, ώστε να μπορέσουν τις Άγιες ημέρες να αφιερωθούν απερίσπαστες στην εκκλησία και την κατάνυξη των ημερών. Χαρακτηριστικό είναι πως το ασβέστωμα αποφεύγεται τη Μεγάλη Εβδομάδα, από σεβασμό στις ημέρες του Θείου Πάθους.
Η Μεγάλη Εβδομάδα έχει τη δική της ξεχωριστή ιεροτελεστία.
Τη Μεγάλη Τρίτη, τα σπίτια γεμίζουν αρώματα από φρεσκοψημένα κουλουράκια, που φτιάχνονται με μεράκι και υπομονή.
Τη Μεγάλη Πέμπτη, η παράδοση θέλει το βάψιμο των αυγών, κυρίως κόκκινων, συμβολίζοντας το αίμα της Θυσίας αλλά και τη νέα ζωή. Μαζί, σε πολλά σπίτια ζυμώνονται και τα πρώτα πασχαλινά ψωμιά ή τσουρέκια.
Η Μεγάλη Παρασκευή είναι η πιο ήσυχη και κατανυκτική μέρα. Δεν γίνονται δουλειές στο σπίτι, δεν μαγειρεύουν και το φαγητό είναι λιτό, χωρίς λάδι. Πολλοί κρατούν αυστηρή νηστεία, σε ένδειξη σεβασμού. Είναι μέρα πένθους και περισυλλογής, αφιερωμένη στην εκκλησία και στην περιφορά του Επιταφίου.Όταν τελειώσει η περιφορά, οι πιστοί περνούν όλοι από κάτω από τον Επιτάφιο, δείχνοντας σεβασμό και συμμετοχή, και παίρνοντας μαζί τους μια ευλογία για το σπίτι και την οικογένεια.
Το Μεγάλο Σάββατο, το ζύμωμα ολοκληρώνεται, προετοιμάζοντας το γιορτινό τραπέζι της Ανάστασης.
Και όταν έρθει εκείνη η ώρα, παίρνουμε το Άγιο Φως με ευλάβεια και προσοχή, προσπαθώντας να το κρατήσουμε αναμμένο μέχρι το σπίτι, να μη φυσήξει και μας το σβήσει. Είναι σαν να κουβαλάμε μαζί μας την ευλογία.
Σε πολλά σπίτια, κρατούν το Άγιο Φως για να «σταυρώσουν» την πόρτα ή το ανώφλι, για το καλό και την προστασία του σπιτιού.
Κάθε πράξη αυτών των ημερών δεν είναι τυχαία. Όλα γίνονται με έναν σκοπό: να υπάρχει χρόνος για την εκκλησία, για τη συμμετοχή στα Θεία Πάθη, για την εσωτερική γαλήνη και τη σύνδεση με το βαθύτερο νόημα της γιορτής.
Οι παραδόσεις αυτές, απλές αλλά ουσιαστικές, μας θυμίζουν τις ρίζες μας. Μας ενώνουν με τις προηγούμενες γενιές και δίνουν στα παιδιά μας την ευκαιρία να γνωρίσουν τον αυθεντικό τρόπο ζωής του τόπου μας.
Ας κρατήσουμε ζωντανά αυτά τα ήθη και έθιμα, όχι από υποχρέωση, αλλά από αγάπη για τον τόπο μας και την παράδοσή μας.
Στείλτε μας και τις δικές σας αναμνήσεις και βιώματα από τις Άγιες αυτές ημέρες!
Καλή Ανάσταση και Καλό Πάσχα από το ΔΣ του συλλόγου μας!
Η Μ. Σταύρα είναι πρόεδρος του Εξωραϊστικού Συλλόγου Μακροταντάλου “Η Φάσσα”
