Ένα λεωφορείο του Δήμου Άνδρου πετάχτηκε στον γκρεμό, χωρίς, όπως προκύπτει, να έχει προηγηθεί καμία τυπική ή ουσιαστική διαδικασία για την τύχη του.
Τι θα έπρεπε να έχει προηγηθεί;
• Τεχνική έκθεση για την κατάσταση του οχήματος.
• Εκτίμηση του κόστους επισκευής και εξέταση αν αυτή ήταν συμφέρουσα.
• Απόφαση του αρμόδιου οργάνου και, εφόσον απαιτείται από το θεσμικό πλαίσιο, απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου.
Τι από όλα αυτά προηγήθηκε;
Τίποτα;
Ο δήμαρχος Θ. Σουσούδης και ο αντιδήμαρχος Γ. Μπακέλας αποφάσισαν, κατά δήλωσή τους, να ρίξουν το λεωφορείο στον γκρεμό.
Και μετά; Αντί για μια απλή και ξεκάθαρη παραδοχή, όπως «κάναμε λάθος», ακούσαμε δηλώσεις του τύπου: «Πηγαίνετε να το δείτε, δεν έχει πάθει τίποτα», «το αυτοκίνητο ήταν ακατάλληλο» κ.λπ.
Ποιος το έκρινε ακατάλληλο; Με ποια τεχνική τεκμηρίωση, με ποια αρμοδιότητα και με ποια απόφαση;
Άγνωστο.
Το ζήτημα, όμως, δεν είναι μόνο το λεωφορείο. Είναι μια συγκεκριμένη αντίληψη για τη διοίκηση του Δήμου, που φαίνεται να συνοψίζεται στη λογική:
«Αποφασίζουμε μόνοι μας και λογαριασμό δεν δίνουμε».
Χωρίς διαδικασίες, χωρίς προηγούμενη τεκμηρίωση, χωρίς θεσμικό έλεγχο και χωρίς την αυτονόητη υποχρέωση ενημέρωσης και λογοδοσίας στους πολίτες.
Οι πολίτες αναθέτουν στη δημοτική αρχή τη διαχείριση της περιουσίας του Δήμου. Δεν της παραδίδουν την ιδιοκτησία της ούτε της δίνουν το δικαίωμα να αποφασίζει κατά βούληση για την τύχη της.
Η διοίκηση έχει αρμοδιότητες, αλλά και υποχρεώσεις. Οφείλει να σέβεται τους θεσμούς και τις διαδικασίες που υπάρχουν για την προστασία του δημόσιου συμφέροντος.
Γιατί, αν ο καθένας μπορεί να αποφασίζει μόνος του για την τύχη ενός περιουσιακού στοιχείου του Δήμου, ποιος είναι τότε ο ρόλος των υπηρεσιών, των αρμόδιων επιτροπών και του Δημοτικού Συμβουλίου; Και τελικά, ποιος ελέγχει ποιον;
Δεν είναι, λοιπόν, μόνο το λεωφορείο. Είναι η αντίληψη για την άσκηση της εξουσίας, η υποβάθμιση των θεσμικών διαδικασιών, η σύγχυση ανάμεσα στη διοίκηση και την ιδιοκτησία και η αντίληψη ότι η εκλογή δίνει λευκή επιταγή.
Αλαζονεία; Άγνοια; Αδιαφορία απέναντι στους πολίτες; Ή αδυναμία διοίκησης;
Το ερώτημα δεν είναι αν το λεωφορείο ήταν παλιό, χαλασμένο ή άχρηστο. Είναι αν η δημοτική αρχή θεωρεί ότι μπορεί να ενεργεί χωρίς κανόνες, διαδικασίες και λογοδοσία.
Γιατί η διοίκηση ενός Δήμου δεν είναι υπόθεση προσωπικών αποφάσεων ούτε άσκηση εξουσίας κατά βούληση.
Η εκλογή δεν μετατρέπει τον δήμαρχο σε ιδιοκτήτη του Δήμου. Του αναθέτει την ευθύνη να τον διοικεί. Και αυτή η ευθύνη προϋποθέτει σεβασμό στους θεσμούς, στη νομιμότητα και στους πολίτες.
Αυτό είναι το ζητούμενο. Και αυτό είναι που απουσιάζει.
Κυριάκος Αθ. Θωμάς